معمولاً ما عادت داریم که آدرس یک سایت را تایپ کنیم و سپس منتظر بمانیم تا گوگل آن را برایمان نمایش دهد. اما چیزی که ما ممکن است ندانیم، پروسهی جالبی است که در پشت صحنهی این عمل انجام میشود. اگر بخواهید روزی شما هم سایتی داشته باشید، مساله اصلی این است که باید در هنگام طراحی سایت، هاست و دامنه را خریداری کنید. ام آیا واقعاً مکانیزم یک سایتبه ما ارتباطی دارد؟ در واقع، به عنوان صاحب سایت، شما باید با این مکانیزمها آشنا باشید تا بتوانید بهترین استراتژیها را برای جذب ترافیک به سایت خود داشته باشید.
اگر به هیچ عنوان نمیدانید که هاست و دامنه چیست؟ و یا اینکه برای طراحی سایت به چه چیزهایی نیاز دارید؟ ویژگی های یک هاست مناسب؟ چه هاستی برای من مناسب است؟ و… خوشبختانه باید بگویم که شما جای درستی آمدید. چون قصد داریم به شما ثابت کنیم که مبحث هاست و دامنه واقعا یک کوضوع بسیار جذاب و کاربردی است.
در این مثاله به راحتی و بدون هیچگونه پیچیدگی گفتاری 0 تا 100 مبحث هاست را یاد خواهید گرفت. خب پس بیاید باهم بریم که وارد دریچه نوار ابزار مرورگر وب بشیم و ببینیم در دنیای وب چه چیزی در حال اتفاق افتادن است.
مواد لازم برای ساختن یک وبسایت!
در این مقاله، قرار است علاوه بر تعریف و آشنایی با هاست به اصطلاحاتی مرتبط مانند دامنه، سیستم مدیریت محتوا و قالب سایت آشنا شویم. پس چه بهتر که همین اول کار تکلیف خودمان را روشن کنیم و با خیلی سریع این مفاهیم آشنا شویم.
- دامنه
به عنوان مثال وقتی شما قصد دارید وارد سایت فنابایت شوید اولین کاری که انجام میدهید چیه؟ بدون شک آدرس سایت را در قسمت نوار ابزار مرورگر وب وارد میکنید. پس در دنیای طراحی وبسایت انتخاب کردن نام یا دامنه (Domain) اولین قدم برای طراحی یک سایت است و به این صورت ثبت میشود. پسوند دامنه. نام دامنه. www
نکته مهم این است که دامنه یک مورد کاملا اختصاصی است و نباید تکراری باشد. یعنی حالا که ما صاحب دامنه www.fanabyte.com هستیم، هیچ شخص دیگری نمیتوانید همین نام را برای وبسایتش انتخاب نماید. خرید دامنه بسیار ساده است و میتوانید از طریق شرکتهای ارائهدهندۀ خدمات ثبت و تمدید دامنه این مورد را انجام دهید. با یک جستجوی کاملا ساده در دنیای اینترنت کلی از این وسایتهای ارائه دهنده خدمات دامنه به شما نمایش داده میشود و تنها کافیست نام مورد نظر خود را انتخاب کنید، هزینه آن را بپردازید، و اجاره آن را به طور سالیانه تمدید کنید.
برای سهولت شما عزیزان در انتخاب نام دامنه بخشی را فراهم کرده ایم که میتوانید به وسیله آن از آزاد بودن دامنه موردنظرتان مطلع شوید، فقط کافی است وارد صفحه «بررسی آزاد بودن دامنه» فنابایت شده و در جعبهای که مشاهده میکنید اسم دامنه مورد نظرتان را بنویسید. بعد از نوشتن اسم روی گزینه “بررسی دامنه” کلیک کنید. همین! در عرض چند ثانیه نتیجه بررسی دامنه مد نظر را به شما نمایش داده میشود که آیا اسم مورد نظر شما در دسترس و قابل ثبت است یا خیر!

- هاست
دامنه تنها یک اسم اختصاصی برای وبسایت شما میباشد، و برای نمایش محتوای سایت خود نمیتوانید اطلاعات را به تنهایی بر روی یک نام پیاده سازی کنیم. پس با این وجود ما نیاز داریم یک فضا و حافظهای هم خریداری کنیم، که اطلاعات خودمان را که قصد داریم در وبسایت نمایش داده شود را وارد آن کنیم و به وسیله دامنه این اطلاعات را در شبکه جهانی اینترنت برای مخاطبان خودمان قابل دسترسی و استفاده قرار دهیم.
- سیستم مدیریت محتوا
سایت ما قرار نیست که آخر به یک شکل بماند. پس همواره در تلاش خواهیم خواهیم بود که سایت خود را بروز نگهداریم، مثلا مطالب جدید برای کاربران منتشر کنیم، محصولات جدیدمان را بارگذاری کنیم و … .
الان دو راه داریم!
- راه اول که سخت ترین راه است که هربار وارد فضای ذخیرهسازی اطلاعات سایت (هاست) خود شویم و برای اضافه کردن، ویرایش مطلب جدید شروع به کدنویسی کنیم و سایت را به گند بکشیم!
- راه دوم که بسیار ساده تر است، یک سیستم مدیریت محتوا بر روی هاست نصب کنیم. این سیستمهای مدیریت محتوا از قبیل وردپرس، جوملا، دروپال، دیتالایف انجین و … رسالتشان این است که “مدیریت محتوای سایت” را برایمان بسیار ساده و سریع کنند. در واقعه تنها کافیست که نوشته، عکس، ویدئو، صوت و یا محصولات خود را وارد این سیستم های مدیریت محتوا کنیم تا بلافاصله به طور خودکار اطلاعات ما در سایت در معرض نمایش قرار داده شوند.
- سیستم مدیریت محتوا
حتما تا به حال وارد وبسایت هایی شده اید که گرافیک ظاهری و زیبایی بصری آن وبسایت را تحسین کردید و برایتان جالب بوده است. این زیبایی ظاهری مربوط به قالب سایت میباشد. این قالبها در اصل همانند پوستهای بر روی سیستم مدیریت محتوای سایت شما قرار میگیرند و مواردی همچون فونت، ابعاد، ستونها، رنگها، و به کل تمام محیط قابل نمایش سایت را تعیین میکنند. شما به راحتی میتوانید قالب مورد نظرتان را از بین نمونههای موجود در بخش «پوسته ها» انتخاب کنید یا از وبسایت های دیگر دانلود یا خریداری نمایید، همچنین در صورتی که طراحی مدنظرتان را پیدا نکردید میتوانید طراحی قالبی که در ذهنتان است را به یک طراح قالب بسپارید تا به صورت اختصاصی برایتان طراحی کند.
تعریف هاست
حالا که مفاهیم پیشنیاز را باهم یاد گرفتیم، آماده بشید که بریم سراغ اصل مطلب! اجازه بدهید تا ابتدا تعریف رایج “هاست چیست” را با هم بخوانیم و بعد برای درک بهتر هاست میخواهیم آن را برایتان با یک رستوران مقایسه کنیم!
هاست یا میزبانی وب (به انگلیسی Host) بخشی از یک سرور میباشد، که این قسمت از سرور را در ازای مبلغی در اختیار شما قرار میدهند. این سرور همواره و به صورت 24 ساعته به اینترنت متصل است. حالا اگر در هاست مربوط به سایتتان اطلاعاتی را قرار دهید، سپس این اطلاعات وب سایت شما در سرتاسر اینترنت در دسترس همه افراد قرار میگیرد. و مخاطبان شما میتوانند با وارد کردن آدرس سایت شما در مرورگر وب، در هر لحظه از شبانه روز (تا زمانی که هاست شما پایدار باشد) وارد سایت شما بشوند و این اطلاعات را مشاهده نمایند.

هاست را در ذهنتان یک رستوران ایتالیایی خوشمزه تصور کنید!
رستوران ایتالیایی دوست دارید؟ من که خودم عاشق پیتزا با پنیر زیاد هستم! خب از بحث دور نشیم، تصور کنیم که شما تصمیم گرفته اید که یک رستوران خیلی خفن در شهرتان راهاندازی کنید.
- در مرحله اول به دنبال کارهای اداری رفتید، مجوز های لازم را گرفتید و در نهایت اسم رستوران را به ثبت رساندید (مرحله انتخاب دامنه)
- حالا زمان آن رسیده که در یک خیابان خوب (سرور)، یک فضای مناسب برای محل رستوران خود اجاره کنید (هاست) و سپس تمام تجهیزات از قبیل میز و صندلیها، تجهزات آشپزی، مواد اولیه (اطلاعات سایت) را در آن محل قرار دهید.
- در نهایت مخاطبانی که کم کم اسم رستوران شما را شنیده اند و قصد دارند به رستوران شما بیایند، میتوانند با مراجعه به آدرستان (آدرس دامنه) به رستوران شما بیایند تا شما بتوانید غذاهای لذیذتان را برایشان سرو کنید.
به نظرم تقریبا یا شاید هم کاملا متوجه شده باشد که هاست چیست. پس الان وقتش رسیده که هاست را به طور فنی و کاملتر بررسی کنیم تا به راحتی بتوانیم بهترین هاست را برای سایتی که قصد راه اندازی آن را داریم انتخاب کنیم.
آیا نمیشود به جای خرید هاست از کامپیوتر خودمان استفاده کنیم؟
همین اول جمله میخوام خیالتان را راحت کنم پاسخ قطعی قطعا “خیر” است! چون وقتی شما یک هاست خریداری میکنید، در واقع یک حساب کاربری به شما اختصاص داده میشود، البته با توجه به هزینهای که پرداخت میکنید “فضای دیسک و مشخصات خاص سخت افزاری” از یک سرور را به شما اجاره میدهند. ممکن است فکر کنید خب این چه کاریه! اصلا هاست چیست پس چرا من از فضای کامپیوتر خودم استفاده نکنم و اطلاعات سایتم را وارد سیستم خودم نکنم؟

این کار عملا امکان پذیر نیست. زیرا سرورهایی که برای این کار راهاندازی میشوند با کامپیوتر شخصی بسیار تفاوت هستند. کامپیوترهای شخصی ما با سختافزارهای ضعیفتر و اینترنت بسیار محدودتری کار میکنند. اما از طرفی دیگر سرورهایی که شرکت های میزبانی هاست ارائه میدهند بسیار قدرتمند، پر سرعت و با پهنای باند بالا هستند. به علاوه برای اینکه سایت شما همیشه برای بازدیدکنندهها در دسترس باشد، لازم است که آن سرور را 24 ساعته روشن نگه دارید و به محض اینکه سرور دچار اختلال یا خاموشی شود سایتتان هم دیگر برای هیچکس قابل نمایش نیست!
یکی دیگر از دلالی مهم این است که در شرکتهای هاستینگ، سرورها را در فضاهایی مخصوص (اتاقهای دیتاسنتر) نگهداری میکنند. در این فضاها تعداد زیادی سرور در قفسهها با تاسیسات کامل قرار دارد. و این سرورها به صورت 24 ساعته به برق و اینترنت متصل هستند و شاید برایتان جالب باشه که حتی تمهیدات قطع برق، زلزله، سیل و آتشسوزی و … در این فضاها به صورت جدی در نظر گرفته شده است.

سروری که گفتید دقیقا چیست؟!
از نظر فنی و فیزیکی، سرور یک دستگاه یا کامپیوتر همیشه روشن و در دسترس است. چنانچه این دسترسی تنها در محدوده شما و برخی از افراد مثلا همکارانتان باشد به آن یک سرور تحت شبکه گفته میشود. ممکن است نمونه هایی از آن ها را در بخش IT شرکتها دیدهاید. اما اگر دسترسی سرور در میان همه کامپیوترهایی که از طریق اینترنت به یکدیگر متصل هستند باشد، به آن سرورهای اینترنتی میگویند. ما در این مقاله منظورمان از سرور همین سرهای اینترنتی میباشد و مورد صحبت ما هم همین سرورها است.

وظیفه سرورها نگهداری محتوای سایتها میباشد، و سپس اطلاعاتی که شما در هر لحظه ای در اینترنت جستجو میکنید را برایتان نمایش دهند.
همه شرکتها، ارگانها، و حتی افراد شخصی که نیازمند داشتن یک سایت هستند باید به “شرکتهای ارائه دهنده هاست و میزبانی وب” مراجعه میکنند به این شرکت ها هاستینگ (Hosting) میگوند. این شرکتها معمولا یک سرور میزبان برای شما و افراد دیگر در نظر میگیرند و بخشی از فضای هارد آن را به شما اجاره میدهند. از یک تا صد سایت میتوانند از منابع سخت افزاری یک سرور به صورت مشترک استفاده کنند، و از طرفی دیگر نیازی نیست هر شخصی هزینه خرید و نگهداری یک سرور به صورت مجزا را برای وبسایت خود بپردازد.
البته باید این نکته را بدانید، تعداد سایتهایی که بر روی یک سرور قرار میگیرند به عوامل سخت افزاری آن سرور مانند قدرت پردازنده، قدرت رم، و میزان فضای هارد سرور و… بستگی دارد. در ادامه مقاله این مشخصات را تحت عنوان ویژگیهای هاست بررسی میکنیم.
ویژگی های لازم برای یک هاست چیست؟
همیشه برای خریدن یک هاست خوب و مناسب باید ویژگی های هاست را بشناسیم تا کلاه سرمان نرود و یا هاستی نخریم که مناسب سایتمان نباشد! برای اینکه از ویژگی های هاست میزبان وب آگاهی داشته باشید، هاست ها را در دو دستهی ویژگی های سخت افزاری و ویژگی های نرم افزاری دسته بندی کردهایم، که هر دسته شامل مواردی مختص خود به شرح زیر میباشد:

ویژگی های سخت افزاری هاست چیست؟
- فضای هاست Disk Space
فضای ذخیره سازی هاست، همانند حجم هارد دیسک کامپیوتر یا حافظه داخلی گوشی موبایل شماست. فضای هاست حجمی از سرور است که در اختیار شما قرار میگیرد تا بتوانید فایلها، محتوا، قالب و … سایت را روی آن آپلود کنید.
معمولا شرکتهای هاستینگ فضای هاست متنوعی را بین 50MB تا 10000MB به شما ارائه میدهند. حجم مورد نیازی شما باید خریداری کنید کاملا بستگی به سایتتان دارد. همیشه باید قبل از خرید هاست به استاتیک یا داینامیک بودن وبسایت، سیستم مدیریت محتوای سایت، ماژولهای (افزونه) مورد استفاده، دیتابیسها، قالب سایت و … توجه ویژهای داشته باشید. برای تخمین این موارد میتوانید از تجربهی طراح سایتتان یا بعضی مواقع پشتیبانهای شرکتهای هاستینگ که تجربه زیادی در فروش دارند هم کمک بگیرید.
- پهنای باند Bandwidth
میخواهم یک داستانی را برایتان تعریف کنم که دلتان را خون کنم! شاید بعضی از شما یادتان باشد، موقع اعلام نتایج کنکور چه اتفاقی میافتاد؟ با کلی ترس و دستهای لرزان آدرس سایت سنجش را وارد میکردیم و سپس با چی مواجه میشدیم؟! درست است اکثر مواقع سایت برایمان باز نمیشد! دوباره و دوباره در حالی که دل تو دلمون نبود و از شدت استرس کبود شده بودیم این کار را مدام انجام میدادیم! تا سرانجام پس از دهها مرتبه یا شاید هم ساعتها بعد موفق میشدیم نتایج درخشانمان را مشاهده کنیم!
به این میگویند پهنای باند، مانند یک اتوبان است که هرچه عرض آن بیشتر باشد مسافر (بازدید کننده سایت) در ترافیک نمیماند و سریعتر به مقصد میرسد. حالا شما هم برای اینکه کاربران بیشتری به طور همزمان بتوانند محتوای سایت شما را مشاهده کنند به یک هاست با پهنای باند بالا نیاز خواهید داشت.
پهنای باند به 2 عامل اساسی بستگی دارد اول حجم اطلاعات سایت و دوم میزان بازدید مورد انتظار. مثلا سایتهایی که اجازه دانلود و آپلود فایل را به کارابران خود میدهند قطعا نیاز به پهنای باند خیلی بیشتری دارند و احتمالا در دراز مدت مجبور میشوند که از هاست دانلود شوند. اما برای سایتهای معمولی خیلی ساده تر قابل محاسبه است، به این صورت که میتوان متوسط اندازه هر صفحه را حساب کرد. فرض کنید میانیگن هر صفحه از سایت شما 100 کیلوبایت باشد و در روز میانگین 500 بازدید کننده داشته باشید، که هر کدام تقریبا 10 صفحه از سایتتان را مشاهده کنند. پس ترافیک روزانه شما 100*500*10 برابر با 500 مگابایت خواهد بود. حالا کافیه این اندازه را در 30 روز ماه ضرب کرده و سپس پهنای باند مورد نیاز ماهانه بدست میآید، البته پیشنهاد میکنیم که همیشه سعی کنید از این مقدار حجم بیشتر تهیه کنید چون ممکن است هر ماه پهنای باند شما متفاوت باشد و یک زمانی بخاطر چند گیگ پهنای باند کمتر بازدیدهای جدید سایت خود را از دست ندهید.
- کنترل پنل Control Panel
اگر بخواهم به ساده ترین شکل ممکن بگوییم کنترل پنل یک رابط گرافیکی است، که به وسیله آن میتوانید هاست خود را مدیریت کنید. پس از خرید یک هاست، شرکت هاستینگ به شما نام کاربری و رمز دسترسی یک کنترل پنل هاست تحت وب را ارائه میدهد. پس از ورود به این کنترل پنل شما این امکان را خواهید داشت که بدون نیاز به هیچ کدنویسی، از طریق آیکونهای گرافیکی پنل، هاست خود را مدیریت، و موارد زیر را کنترل کنید:
- مدیریت حساب کاربری
- مشاهده میزان حجم مصرفی و حجم باقی مانده
- مشاهده میزان مصرف پهنای باند مصرفی و حجم باقی مانده
- مدیریت مراکز داده (Database)
- افزودن دامنه و ساب دامین به هاست
- نصب انواع سیستم مدیریت محتوا
- و دیگر امکاناتی که در اخیتار شما قرار میدهند
یکی از ساده ترین و محبوبترین کنترل پنلهای حال حاضر، CPanel میباشد. معمولا که اکثر شرکتهای هاستینگ ایرانی و خارجی به دلیل محیط ساده و کاربردی همین پنل را به مشتریان خود ارائه میدهند. البته کنترل پنل ها به همین یک عدد محدود نمیشود و کنترل پنل های دیگری هم برای هاست وجود دارد مانند Direct Admin, Plesk, WebsitePanel و …

- افزودن دامین Addon Domain
ادان دامین یا افزودن دامنه، قابلیتی است که به شما این امکان را میدهد که دامنههای بیشتری را در هاست خودتان ثبت کنید و سپس با هر کدام از دامنهها یک سایت کاملا مجزا از یکدیگر راه اندازی نمایید.
به عنوان مثال فرض کنید هنگام خرید یک هاست مقابل یکی از ویژگیهای آن نوشته شده که 2 تا ادان دامین دارد. این بدین معنی است شما که قصد ایجاد یک سایت “فروش لوازم آرایشی و بهداشتی” دارید، ممکن است در آینده که کسب و کارتان گرفت بخواهید سایت دیگری برای فروش “عطر و ادکلن” هم به آن اضافه کنید. در چنین مواقعی دیگر نیازی به تهیه هاست جدید نیست به راحتی میتوانید از طریق کنترل پنل، روی همین هاست یک دامنه جدید وارد کنید و سپس روی آن سایت جدید را بالا بیارید.
- آپ تایم Up Time
سرور هاست باید بتواند در هر ثانیه از 24 ساعت سایت شما را در دسترس بازدیدکنندگان نگه دارد. وگرنه مخاطبان نمیتوانند محتوای وبسایت شما را ببینند. البته تمام سرورها هم ممکن است گاهی به دلیل مشکلات فنی یا… به صورت موقت این دسترسی قطع شود (Downtime) که البته این اصلا چیز خوبی نیست! برای همین یکی از موارد قابل توجه و مهم سرورها، آپ تایم هاست میباشد (مخصوصا برای وبسایتهای فروشگاهی که در صورت قطع شدن سایت، در واقع مشتری خود را در آن لحظات از دست میدهند و قطعا روی درآمدشان تاثیر میگذارد).
معمولا شرکتهای هاستینگ آپتایم سرورهایشان را به صورت درصدی بیان میکنند. مثلا رقم 99.99% به این معنی میباشد که در طول یک سال، ممکن است سایت شما فقط یک ساعت از کارافتادگی موقت (Downtime) داشته باشد.
- بکاپ گیری Back Up
این روزها حتی بکاپگیری از گوشی تلفن همراهمان هم کلی برایمان دارای اهمیت است، چه برسه به اطلاعات سایتمان که قطعا منبع کسب درآمد و معرفی کسب و کارمان است! همیشه در زمان خرید هاست از سرویسهایی استفاده کنید که دارای ویژگی بکاپگیری دائم و منظم هستند. البته بیایید باهم روراست باشیم و این قضیه را باور داشته باشیم که شرکتهای هاستینگ معجزهگر نیستند! چون همیشه احتمال وقوع اتفاقاتی از قبیل مشکلات فنی، خرابی و سوختگی سختافزار و… وجود دارد. اگر شرکتهای هاستینگ از اطلاعات موجود بر روی هاست وبسایت شما بکاپ نداشته باشد، اطلاعاتتان در معرض نابودی کامل قرار میگیرد. (همیشه پیشنهاد میکنیم که شما خودتان هم از اطلاعات سایتتان بک آپ بگیرید، حتی شده اگر شده هفتگی یا ماهانه و یا اگر این موضوع برایتان به هیچ عنوان مقدور نیست حداقل از دیتابیس خودتان بک آپ بگیرید و البته اینکه بک آپ را روی همان هاست ذخیره نکنید، یا روی هاست دیگری مثل هاست بک آپ یا اینکه آن را دانلود و روی سیستم خودتان نگهداری کنید).
البته لازم به ذکر است بدانید که مزیت بکاپگیری فقط برای زمان خراب شدن سرور نیست؛ چون حتی اگر شما خودتان هم در زمان توسعه و ویرایش وبسایتتان اشتباها یک فایل یا پوشه را حذف یا ویرایش کنید، ممکن است کل سایتتان با خطای جدی رو به رو شود و یا حتی از دسترس خارج شود. اینجاست که به راحتی میتوانید روی نسخه بکاپ هاستتان حساب کنید و از آن استفاده کنید.
4 مرحله طبیعی در چرخه ی از دست دادن اطلاعات هاست

ویژگی های نرم افزاری هاست چیست؟
همانطور که قبلتر گفتیم سرورها تقریبا یک سیستمی مثل همین کامپیوترهای شخصی خودمان هستند. و قطعا برای استفاده کردن از کامپیوتر حتما نیازمند یک سیستم عامل هستیم. به همین جهت سرورها نیز سیستم عامل های مخصوص به خود را دارا هستند. سرورها از دو سیستم عامل لینوکس و ویندوز استفاده میکنند. بیاید باهم بفهمیم که تفاوت ویندوز با لینوکس با هم در چیست و برای ما کدام سیستم عامل بهتر است؟
مقایسه هاست ویندوز و هاست لینوکس
در واقع ما قصد نداریم بگوییم که بین سیستم عامل لینوکس و ویندوز کدام بهتر است و کدام به درد نمیخورد! چون هر کدام از این سیستم عاملها دارای شرایط و امکانات خاصی هستند و انتخاب سیستم عامل سرور شما باید براساس نوع سایتتان باشد. برای فهمیدن شرایطی که گفتم، در ادامه مقاله بین ویندوز و لینوکس مقایسه ای از جنبههای گوناگون این دو سیستم عامل خواهیم داشت.
- از نظر زبان برنامه نویسی: هاست ویندوز تنها از زبان های برنامه نویسی ASP و ASP.NET پشتیبانی میکند و توسط شرکت مایکروسافت ارائه شده است. (البته لازم است بدانید که شرکت مایکروسافت صاحب امتیاز این دو زبان است!) از طرفی دیگر آمارها نشان دهنده این هستند که بیشتر سایتهای جهان با زبان PHP برنامه نویسی شدهاند. و این کاملا یک امتیاز مثبت برای هاست لینوکس است! چون لینوکس کاملا سازگار با زبان برنامه نویسی PHP است.
- از نظر سیستمهای مدیریت محتوا: تقریبا اکثر سیستمهای مدیریت محتوا از قبیل وردپرس، جوملا، دروپال، دیتالایف انجین و فروشگاه ساز پرستاشاپ بر پایه زبان PHP نوشته شدند. و تنها هاست لینوکس میتواند به خوبی و بدون مشکل از این برنامهها پشتیبانی کند.
- از نظر کنترل پنل: همانطور که اشاره شد میتوان گفت که کنترل پنل هاست Cpanel در حال حاضر جز بهترین رابطهای گرافیکی است (که اتفاقا اگر تازهکار باشید میتوانید از آموزشهای فراوانی که در اینترنت و وبسایت فنابایت وجود دارد برای کار با این کنترل پنل استفاده کنید.) در هاست لینوکس میتوانید از کنترل پنلهای Cpanel ، Direct Admin ، Kloxo و Zpanel استفاده کنید. ولی در هاست ویندوز از Plesk و Website panel. (البته این نکته را بدانید که این کنترل پنل ها توسط شرکت های هاستینگ بر روی سرورهایی که شما قصد خرید هاست بر روی آنها را دارید نصب و راه اندازی میشوند و شما تنها قابلیت انتخاب کنترل پنل هایی را دارید که توسط شرکت هاستینگ بر روی سرورهایشان راه اندازی شده باشند، و شما نمیتوانید در هر لحظه کنترل پنل خود را تغییر دهید).
- از نظر سرعت: شاید اینکه بخواهیم سرعت را به سیستم عامل ربط دهیم اصلا منطقی نباشد چون در واقع سرعت هاست بیشتر به ویژگیهای سختافزاری سرور مربوط میشود و ارتباط چندانی به سیستم عامل نصب شده بر روی سرور ندارد! اما میتوان گفت بهینه سازی هایی که بر روی سرورها انجام میشود تاثیر گذار هستند ولی در مواردی ممکن است هاست لینوکس سرعت بیشتری نسبت به ویندوز داشته باشد، چرا؟ چون سیستم عامل لینوکس ابزارهای زیادی برای بهینه سازی و افزایش سرعت سایت ها پیشبینی و عرضه کرده است.

خب بالاخره کدام بهتر است؟ هاست ویندوز یا لینوکس؟
واقعا نمیشه به این سوال پاسخ قطعی داد. چون استفاده از یک سیستم عامل برای سرور هاست خود در وهله اول کاملا بستگی به زبان برنامه نویسی دارد که سایت خود را با آن برنامه نویسی کرده اید. و در مرحله بعد به سیستم مدیریت محتوایی که قصد استفاده از آن برای وبسایتتان دارید. اما در شرایطی کاملا برابر همانطور که مقایسه کردیم، شاید بتوان گفت هاست لینوکس قابلیتهای بیشتر و کاربری راحت تری برای استفادهی کاربر دارد.
بیاید یک ابهام را هم برایتان برطرف کنیم. شما هر انتخابی که داشته باشید اصلا لازم نیست که کار با سیستم عامل مورد نظر را بلد باشید. چون سیستم عامل لینوکس و ویندوز فقط بر روی سرور نصب هستند، و شما برای کارکردن با هاست سایتتان تنها از کنترل پنل استفاده میکنید.
سایر ویژگی های هاست
ویژگیهای اصلی هاست تقریبا همین ها بودند. اما برای تکمیل مبحث، در ادامه به صورت فهرستوار به چند ویژگی تکمیلی هم اشاره میکنیم:
- از دیتاسنترهای مشهور باشد: معمولا دیتاسنترهای معروف و با سابقه نسبت به موارد مشابه تازه تاسیس، دارای کیفیت شبکه و سخت افزار بالاتری هستند. پس همیشه به یاد داشته باشید که هنگام خرید هاست راجع به نام دیتاسنتر از شرکت ارائهدهنده هاست سوال کنید و سپس راجع به کیفیت آن در اینترنت و… پرس و جو کنید.
- پشتیبانی 24 ساعته داشته باشد: چنانچه هاست شما دارای تمام ویژگی ها باشد ولی پشتیبانی متعهد و پاسخگویی نداشته باشد متاسفانه باید بگویم که حسابی توی ذوقتان میخورد. زیرا در بیشتر مواقع برای رفع برخی مشکلات هاست یا سایت خود حتما در طول استفاده به کمک پشتیبان نیاز پیدا خواهید کرد. پس لازم است که قبل از خرید در خصوص ساعت پاسخگوی، شرح و حدود وظایف پشتیبانی سوال کنید.
- امنیت بالایی داشته باشد: سرورها همیشه میتواند در معرض خطر حمله هکرها و یا دیگر مسائل امنیتی باشند. پس این نکته هم به سوالات قبل از خریدتان اضافه کنید که درباره تمهیدات امنیتی هاست از شرکت ارائه دهنده سوال کنید. چون امنیت سرورها هم باید در ساختمان دیتاسنتر از جهت فیزیکی تامین شده باشد، و هم از لحاظ نرم افزاری از بهترین فایروال، کنترل 24 ساعته سرورها توسط کارشناسان امنیت وب، محافظت از حملههای DOS و DDOS و…دیگر تمهیدات به صورت تضمینی بهرهمند باشند.
انواع هاست که میگویند منظورشان چیست؟!
تا اینجای مقاله باهم تمام ویژگیهای سخت افزاری و نرم افزاری یک هاست را یاد گرفتیم. ولی یک مورد دیگری که در زمان خرید هاست با آن مواجه خواهید شد انواع هاست است. ما خلاصه ای از گزینههای پیش رو انواع هاست را برایتان آوردهایم.

- هاست اشتراکی (Shared Web Hosting)
احتمالا به راحتی با توجه به اسم آن میتوانید حدس بزنید که معنی اشتراک در هاست چیست. در هاست اشتراکی چندین وبسایت با توجه به قدرت سرور از یک سرور استفاده میکنند، و در واقع حافظه این سرور بین چندین سایت تقسیم میشود (این تقسیم بندی میتواند به صورت مساوی نباشد). اکثر سایتهای که در اینترنت وجود دارند در حال استفاده از همین هاست اشتراکی هستند. چرا که نه؟! چون هم مقرون به صرفه است و هم نیازهای یک سایت معمولی را به خوبی برطرف میکند.
- هاست اختصاصی (Dedicated Web Hosting)
در هاست اختصاصی شیوه یک خورده متفاوت تر است چون یک سرور به صورت کامل تنها به یک مشتری تخصیص داده میشود، و تنها یک وبسایت یا چند سایت که مشتری تعیین میکند روی آن قرار میگیرد. معمولا وبسایت های بسیار بزرگ با تعداد مشترک بالا از این هاست استفاده میکنند. اگرچه سرورهای اختصاصی دارای مشکلاتی از قبیل راه اندازی و نصب سیستم عامل، کنترل پنل و … هستند، اما دارای مزایای بیشتری مثل سرعت و امنیت بالاتر، دسترسی به فضا و پهنای باند کاملا اختصاصی و … میباشد.
یک نوع دیگر از روش هاست اختصاصی وجود دارد که به آن میزبانی هاست (Collocation Web Hosting) میگویند. در این حالت مشتری با خرید سرور به صورت کامل مالک یک سرور میشود و نگهداری از سرورش را میتواند در محل مورد نظر خودش انجام دهد.
- هاست مجازی (VPS)
این نوع هاست که این روزها طرفداران زیادی پیدا کرده، میتوان گفت تقریبا یک چیزی بین هاست اختصاصی و هاست اشتراکی است. به عبارت ساده تر یک سرور واحد وجود دارد، که این سرور واحد به وسیله نرم افزارهای مجازی سازی به چند سرور مجازی تقسیم میشود و در نهایت هر سرور مجازی شده در انحصار مشتری قرار میگیرد.
تصور کنید که هر سرور از نظر فیزیکی به چند تکه تقسیم میشود، سپس و هر تکه از آن به یک مشتری داده میشود. این تکه در مقایسه با هاست اشتراکی استقلال بیشتری دارد، یعنی به راحتی میتوانید روی VPS خودتان سیستم عامل دلخواه با نسخه متفاوت، و نرم افزارهای اختصاصی خودتان را داشته باشید و دسترسی کامل مدیریتی روی VPS خودتان داشته باشید. و از طرفی دیگر در مقایسه با سرور اختصاصی هزینه پرداختی کمتری دارد.
- هاست ابری (Cloud Web Hosting)
هاست ابری جز یکی از آخرین فناوری ها در حوزه هاستینگ میباشد، که میتوان گفت به خوبی مشکلات هاست اشتراکی را حل کرده. در راه اندازی این نوع هاست به جای استفاده از یک سرور، همزمان چندین سرور در حال کار کردن میباشند. مثلا وقتی سرویس دهی یکی از این سرورها دچار اختلال شود، حداقل یک سرور دیگر برای تحمل بار در دسترس است. و یا هروقت سایت شما به قدرت پردازشی بیشتری نیاز داشت به صورت خودکار میتواند فورا آن را از ابر (مجموعه ای از سرورها) بگیرد، و بعد از اتمام کار منابع مشغول شده دوباره آزاد میشود. معمولا Down Time یک سایت در هاست های ابری به صفر میرسد.

- هاست دانلود (Download Web Hosting)
هاست دانلود یک هاست بسیار پرسرعت و بهینه با بهرهگیری از قدرتمندترین سختافزارها مانند هاردهای SSD است، این نوع هاست بیشتر برای سایتهایی استفاده میشود که فایل هایی با حجم های بالا دارند مثل: موزیک، ویدئو، عکس و غیره. در هاست های اشتراکی به دلیل اینکه فایلها دارای حجم بالایی هستند و معمولا این فایل ها در وبسایت شما توسط کاربران خیلی زیاد دانلود میشوند، فشار خیلی زیادی به سروری که هاست وبسایت شما در آن قرار دارد وارد میشود و سپس با ایجاد مشکلاتی مثلا کمبود منابع و … برای سایت خود و دیگر سایت های روی این سرور روبرو خواهید شد. در اینجور مواقع لازماست که یک سرویس مناسب برای دانلود فایل های حجیم و پردانلود خود در کنار هاست اصلی وبسایت تهیه کنید. این هاست های دانلود دیتابیس (بانک اطلاعاتی) ندارند و فقط برای آپلود و دانلود فایل پیادهسازی شده اند، بدین ترتیب مدیران وبسایت ها میتواند انواع فایلهای حجیم و حتی کم حجم خود را با تعداد بسیار بالا را در آن آپلود کنند.
- هاست رایگان ( Free Web Hosting)
به عنوان آخرین مورد، لازم دونستم که هاست رایگان راهم توضیح بدم. بدون شک در زمان خرید هاست قطعا این نام وسوسه انگیز به گوشتان خواهد خورد! واقعا دوستانه میگم کخ این وصیت را از من بپذیرید که “هیچ ارزانی بی دلیل نیست!” در اکثر مواقع این هاست های رایگان جنبه ی تبلیغاتی دارد و شرکتهای هاستینگ این هاست هارا به منظور جذب مشتری و تست خدمات ارائه میدهند. دقیقا میخواهم بهتون بگم آنقدری نمیشود روی آن حساب کرد که با اطمینان بیاید سایتتان را به دستان این هاست بسپارید. حتما میپرسید چرا؟
چون این هاست های رایگان دارای محدودیت نام دامنه، پهنای باند، فضای دیسک، امنیت و … هستند. مثلا در محدودیت دامنه شما این امکان را ندارید که اسم سایتتان را به عنوان www.fanabyte.com به هاست متصل کنید، و بیشتر هاست ها دامنهای مانند www.fanabyte.freehost.com برایتان ایجاد میکنند (که اصلا جنبهی خوبی برای کسب و کارتان چه از لحاظ کوتاهی اسم و اعتماد به سایت ندارد.) از سمتی دیگر ممکن است برای تامین هزینههای سرورهایشان تبلیغاتی به سایتتان تحمیل شود، و صفحههای سایت شما چیزی شبیه صفحه نیازمندی های روزنامه شود! در کل استفاده از هاست رایگان را پیشنهاد نمیکنیم و تنها برای افراد مبتدی، پروژههای ساده موقت و تست سایت برای برنامه نویسان توصیه میشود.
از چه شرکتهای هاستینگی هاست مطمئن تهیه کنم؟
برای خریدن یک هاست از شرکتهای هاستینگ، تنها کافی است که عبارت هاست یا خرید هاست را در اینترنت جستجو کنید تا با یک بازار بی انتها و پر رقابت از انواع شرکتهای هاستینگ مواجه شوید! حالا شاید برایتان سوال باشد که کدام شرکت هاستینگ خدمات بهتری را ارائه میدهد؟
برای جواب به این سوال، در اینده یک مقاله کامل برای انتخاب بهترین هاست آماده میکنیم، که در آن به بررسی و تحلیل شرکت های ارائه دهنده هاست و دامنه، مقایسه قیمت ها، پنل ها، پشتیبانی، برخورد با مشتری و… میپردازیم.
و در آخر…
مبحث هاست و مفاهیم اولیه هاست در اینجا به پایان رسید! امیدوارم که با مفاهیم هاست و سرور احساس غریبی نکنید و در نهایت با نظر من که دنیای ساخت وب کاملا جالب و شیرین است موافق باشید.
از شما دوستان عزیز فنابایت بابت مطالعه این مقاله از شما سپاسگزارم و در صورت داشتن هرگونه ابهام و سوال در زمینه هاست پاسخگوی شما هستیم. و در آخر امیدوارم که با یک هاست و دامنهی خوب به زودی صاحب قشنگترین سایت دنیای وب شوید.
